Google

sHarjeet 

Hart van Holland online - Vier keer kloppen betekende 'ze zijn bij Bosboom', n keer: 'ze staan voor de deur'
donderdag, 22 oktober 2020

Vier keer kloppen betekende 'ze zijn bij Bosboom', n keer: 'ze staan voor de deur'

Geplaatst op: 04-05-2017

Bijschrift: Bob Assink documenteerde het oorlogsverhaal van zijn familie. "Ik wilde dat ik mijn vader meer had gevraagd."

Hillegersberg – Het moest haast wel de vroegste herinnering van Bob Assink zijn geweest. Op de arm van zijn vader, keek hij als driejarige vanaf het ouderlijk huis aan de Burgemeester Lefèvre de Montignylaan 18 op 14 mei 1940 naar de vuurzee en opstijgende rookwolken boven Rotterdam. "Ik begreep niet wat er gebeurde, maar die spanning en ontsteltenis die bij ons thuis heerste is me altijd bijgebleven." Ook het beroemde bruine 'vluchtkoffertje' met persoonsbewijzen en bonkaarten, dat vader Assink, actief in het plaatselijke verzet, altijd binnen handbereik had, staat in het geheugen van zijn jongste zoon gegrift. Ook nu nog, ruim zeventig jaar later houden de gebeurtenissen van die vijf moeilijke jaren hem nog altijd bezig.

"Mijn vader heeft nooit over zijn verzetsdaden gesproken", zegt Assink. "Van mijn twee oudere broers die de oorlogsjaren bewuster meemaakten dan ik, weet ik dat hij stempels op persoonsbewijzen vervalste. Die nam hij in de voering van zijn jas mee naar huis, voorzag ze van een nieuwe foto en tekende het ontbrekende deel van de stempels bij. Er is ook niets tastbaars bewaard gebleven. Proeven en zelfs vloeipapier zijn allemaal in de kachel gegaan. Mijn vader is zijn leven lag trouwens erg weggooierig gebleven. Bewijs vernietigen, dat zat er zó bij hem ingebakken. Dat bleef ook na de oorlog zijn gewoonte."

Het is bijna exemplarisch voor oud-verzetsrijders: zo min mogelijk loslaten over de oorlogsjaren. Soms komt dat voort uit een onuitwisbare angst om strijdmakkers te verraden, of omdat er zaken zijn voorgevallen die in vredestijd moeilijk zijn uit te leggen. Of, zoals in het geval van vader Assink, omdat ze het allemaal niet zo bijzonder vonden. 'Verzet plegen tegen de nazi's, dat was iets wat je gewoon dééd'.

Vader Assink is lid van de sociëteit 'De Nederlandse Unie' die bekend stond als anti-Duits en anti-NSB en waaruit later het georganiseerd verzet zou ontstaan. In 1942 worden bij wijze van represaille kaderleden of hun zonen als gijzelaars afgevoerd naar Sint-Michielsgestel of, erger nog, het SS-concentratiekamp Vught.

"Mijn vader werd met zijn veertig jaar 'te oud' bevonden voor internering en kreeg een oproep te gaan wachtlopen op het politiebureau aan het Haagse Veer. Mijn oudste broer Henk werd opgepakt en afgevoerd naar Vught. Apart van de gijzelaars zaten daar ook joden, zigeuners, politieke gevangenen en Jehova's getuigen, onder veel slechtere omstandigheden. Mijn broer werkte in de keuken en heeft op een dag per ongeluk-expres een kruiwagen aardappelen bij het prikkeldraad laten omvallen. De rantsoenen werden die dag iets anders verdeeld." In de lente van 1943 komt Henk weer thuis. De gijzelaars hebben plaats moeten maken voor nog meer joden.

Huize Assink is het toevluchtsoord voor wie het ook maar nodig mag hebben, onder wie de families Kruijt en Duiveman, die in respectievelijk '41 en '43 Rotterdam West ontvlucht zijn voor de afzwaaiers van geallieerde bommen. De 'vergeten bombardementen' hebben honderden doden en tienduizenden daklozen tot gevolg gehad. De joodse koopman Philip Weinberg, die later de schoonvader van Henk zou worden, bewoont het voorkamertje en zal ongeschonden de bezettingsjaren doorkomen. De drie kruipkelders onder het huis worden voor korte of langere tijd bewoond door Henk Assink, de middelste broer Arie en diens vriend Joop Kolff, die zich later als schoenmaker aan het Ganzerikplein zou vestigen. Drie jongens, die de Arbeitseinsatz willen ontlopen. En bij tijd en wijle verbleven verzetsvrienden van de familie in de kelder, onderweg naar een karweitje.

"Als er huiszoekingen waren werden de jongens met klopsignalen gewaarschuwd", weet Assink nog. "Vier keer kloppen betekende 'ze zijn bij Bosboom', één keer 'ze staan voor de deur'. Dan kropen ze weg in de verste kelder. Mijn vader was bij die gelegenheden de hoffelijkheid zelve. Hij kon erg goed toneelspelen. Hij leidde de Duitsers beleefd naar het luik, maar ze durfden nooit kruipkelders in te gaan." Philip Weinberg kon vanwege zijn omvang de kelder niet in en ging bij die gelegenheden een straatje om. "Hij heeft wel eens dagen in een greppel in het weiland gelegen."

'Mondje dicht', leert de kleine Bob al heel jong. "Mijn vader had me goed geïndoctrineerd. En dat was nodig ook, want Juffrouw Duijser, bij wie ik in de eerste klas zat, sympathiseerde met de Duitsers. En bij de ouders van een vriendje waar ik vaak over de vloer kwam, zaten Duitse onderofficieren. Je moest altijd opletten wat je zei, en wie het hoorde. Vader leerde me wat te antwoorden op vragen als 'welke kranten hebben jullie thuis' en 'hoe gaat het eigenlijk met je broers?' Met het NSB-gezin verderop in de straat moest ik maar liever helemaal niet praten."

Bij buurvrouw van nummer 16 zit een arts van de Wehrmacht ingekwartierd. "Maar dat was een goede", weet Assink. "Hij had als een van de weinigen beschikking over elektriciteit. Een extra draadje was snel getrokken en zo hadden we een groot deel van de oorlog stroom. Die arts waarschuwde ons om geen gebruik te maken van het toilet als hij spreekuur had. De huizen waren zo gehorig, dat het aan- en uitknippen van het licht in zijn spreekkamer te horen was. Als er razzia's op stapel stonden, vertelde hij dat zo terloops aan mijn vader. Hij moet wel geweten hebben wat er zich bij ons thuis afspeelde, maar heeft daar nooit blijk van gegeven."

"Ik heb nooit een erg warme band gehad met vader. Pas na zijn dood, in de jaren tachtig, ben ik hem pas echt gaan waarderen. Ik heb er spijt van dat ik niet meer aan hem heb gevraagd over wat er in de oorlogsjaren is gebeurd."

Christine de Vos


Aantal keer bekeken: 508 | Er zijn nog geen reacties geplaatst



Deel dit bericht op uw:
Facebook Twitter Google+ Linkedin


Reacties



CONTACT:
Noordelijke Dwarsweg 1a,
2761 GA Zevenhuizen
 

deel deze pagina op uw:

Facebook Twitter Google+ Linkedin